RAĞMEN #3 | RICK ALLEN: SOL AYAK
RAĞMEN. Elinden her şey alınırken üretmeye devam edenlerin hikayeleri.
31 Aralık 1984, öğleden sonra. Sheffield'ın batısındaki bozkır yolunda hava mevsim normallerinin epey üstünde ılık, siyah bir Corvette Stingray'in tavan penceresi açık.
Direksiyondaki çocuk virajı geç görüyor. Araba kuru taş bir duvarı yarıp birkaç kez takla atıyor. Emniyet kemeri düzgün bağlanmadığı için sürücü dışarı, tarlaya fırlıyor. Sol kolu arabanın içinde kalıyor.
Yanındaki Hollandalı kız arkadaşı Miriam Barendsen arabada sıkışıyor ve kurtarılıyor, başından yaralanıyor. Olay yerine ilk gelenlerden biri yakınlarda oturan bir hemşire. Kolu buzun içine koyuyor. Aktarıldığına göre Allen'ın ambulans ekibinden duyduğu ilk cümle şu oluyor: "Hâlâ hayattasın."
Çocuğun adı Rick Allen. Sekiz hafta önce yirmi bir yaşına girmiş. Def Leppard'ın davulcusu ve grubun o güne kadar çıkardığı her kayıtta o kol da çalıyor.
Altı milyon
Def Leppard o aralık ayında Sheffield'lı bir gruptan çoktan fazlasıydı. 1983'te çıkan "Pyromania" Amerika'da altı milyon satmış, 12 Ekim 1984'te altı kez platin olmuştu. Led Zeppelin'den beri hiçbir İngiliz sert rock grubu orada bu kadar satmamıştı.
Sıra devam albümündeydi ve iş yürümüyordu. Grup 1984 ağustosunda Hollanda'nın Hilversum kentindeki Wisseloord stüdyosuna girdi. "Pyromania"yı yapan Mutt Lange tükenmişlik yüzünden bu sefer yokum demişti. Jim Steinman'la çalıştılar, olmadı. Sonunda Lange'in eski ses mühendisi Nigel Green'le devam ettiler.
Allen Noel için Sheffield'a, ailesinin yanına gelmişti. Üç gün sonra o virajdaydı.
Hallamshire
Yirmi dakika içinde Sheffield'ın Royal Hallamshire Hastanesi'ndeydi. Cerrahlar dört saatlik bir mikrocerrahi ameliyatıyla kolu yerine diktiler. Hastane sözcüsü basına "kurtarabileceğimizi umuyoruz" dedi. Durumu kritik ama stabildi.
Kimsenin o gün konuşmadığı bir şey daha vardı: sağ kol da neredeyse onarılamayacak kadar kırılmıştı. Allen yıllar sonra bunu anlatırken doktorların cümlesini aktardı: "Sağ kolunuzu da kaybetme ihtimaliniz var."
Basçı Rick Savage o sırada Sheffield'daydı ve hastaneye ilk gidenlerden biri oldu. Gördüğü şey karşısında donduğunu, aklından geçen ilk cümlenin "bitti, onun işi bitti" olduğunu söylüyor.
Kol tutunmadı. Yara enfekte oldu. 4 Ocak 1985'te cerrahlar sol kolu kalıcı olarak aldılar.
Joe Elliott o haberi sonradan tek cümleyle özetledi: "O benim en dip noktamdı. Geri getirip sonra tekrar almak ne kadar acımasızca bir şey."
Grup Hollanda'ya döndü, çünkü Allen onlara devam etmeleri için izin vermişti. Kısa süre sonra telefonlar çalmaya başladı: yeni davulcu arıyor musunuz. Elliott'ın anlattığına göre grubun cevabı her seferinde aynıydı. Rick, kendisi bırakana kadar bu grubun davulcusuydu.
Allen'ın kendisi o günlerde çok daha karanlık bir yerdeydi. Hastanede uyanıp ne olduğunu anladığı andan itibaren tek istediği ortadan kaybolmaktı: "Kaybolmak istedim. Artık bunu yapmak istemiyordum."
Onu oradan çıkaran ilk şey müzik olmadı. Dünyanın dört bir yanından gelen mektuplardı. "İnsan ruhunun gücünü keşfettim ve 'Biliyor musun, bunu yapabilirim' dedim."
Yatağın ucundaki sünger
Bir süre müzik dinleyemedi. Her parça ona artık yapamadığı şeyi hatırlatıyordu.
Hemşireler yatağın ucuna, hasta aşağı kaymasın diye bir sünger blok koymuştu. Allen bir gün ona ayaklarıyla vurmaya başladı.
1988'de bunu şöyle anlattı: "Kendimi tutmak için ona yaslanabiliyordum ve orada otururken bir noktada üstünde tıkırdamaya başladım. 'Evet, bu işe yarayabilir' diye düşündüm. Fikirleri ayaklarımla deniyordum."
Ağabeyinden müzik setini getirmesini istedi ve sevdiği albümleri ayaklarıyla eşlemeye başladı. Asıl sorun şuydu: hayatı boyunca tek bas davulla çalmıştı, yani sol ayağı ritmin ana işini hiç yapmamıştı.
Ocak'ın ikinci haftasında Mutt Lange ziyarete geldi. Allen'ın anlattığına göre Lange onu yapamadıklarından çekip yapabileceklerine baktırdı, sonra da elektronik bir setin iki elle çalınan kalıpları sağ el ile sol ayağa bölebileceğini anlattı.
Allen da ona kendi isteğini söyledi: grubun albümü bitirmek için ona ihtiyacı var. Lange geri döndü ve "Hysteria"nın prodüktörü oldu.
Dört numaralı stüdyo
İlk ayak pedallarını Sheffield'lı bir elektrikçi, Allen'ın uzun zamandır tanıdığı Pete Hartley tasarladı. Hastaneye geldi ve sana pedal yapabilirim dedi. Sonra elektronik davul üreticisi Simmons devreye girdi ve Allen'a kendi seti yapıldı.
Doktorlar altı ay demişti, altı haftada taburcu oldu. Ailesinin yanında iki hafta durdu, daha fazla dayanamadı ve 22 Şubat 1985'te Hollanda'ya, grubun yanına uçtu.
Yeni seti Wisseloord'un 4 numaralı stüdyosuna kurmuşlardı. Grup 2 numarada Lange ve Green'le çalışıyordu. Allen üç hafta boyunca her gün 4 numarada tek başına çaldı, kapı kapalı. Kahve molalarında buluşuyorlardı, o kadar.
Elliott bunu şöyle hatırlıyor: orada çalıp çalıp çalıyordu, bütün hataları tek başına yapmak istiyordu.
Üç haftanın sonunda hepsini çağırdı ve "şunu dinleyin" dedi. Çaldığı parça Led Zeppelin'in "When the Levee Breaks"iydi; rock tarihinin en tanınan davul girişlerinden biri, iki elle.
Elliott: "Hepimiz ağlamaya başladık. O andan sonra inanmaya başladığımızı düşünüyorum."
İrlanda'da bir hafta
1986 yazında grup uzun zamandır stüdyodaydı ve ağustosta Avrupa'da festival sırası geliyordu. Sahnede bütün bir konseri çalıp çalamayacağını kimse bilmiyordu. Allen dahil: "Ben dahil kimse konserin tamamını çalabileceğimden yüzde yüz emin değildi."
Dublin'in bir banliyösünde bir ay prova yaptılar. Yanlarında yedek davulcu olarak Status Quo'dan Jeff Rich vardı; gerekirse ikinci bir set kurulacaktı.
Sonra İrlanda'nın küçük kulüplerinde ısınma konserlerine çıktılar. O turun tişörtlerinin arkasında "5-13 Ağustos, Eire" yazıyordu. İlk konser Cork'ta, yaklaşık iki yüz kişinin önündeydi. Allen ilk parçaları tek başına çaldı.
Ballybunion'da Rich sahneye kırk dakika geç geldi. Konser çoktan başlamıştı ve kimse onun yokluğunu fark etmemişti. Elliott su içmek için arkaya döndüğünde Rich'i görüp "burada olduğunu bile bilmiyordum" dediğini anlatıyor. Allen o geceyi hatırlarken konserin yarısından fazlasını tek başına çaldığını söylüyor.
Ertesi gece Waterford'da sahne iki davul setini almıyordu. Allen'a sordular: tek başına denemek ister misin. Cevabı kısaydı: "Tabii ki."
O gece daha iyi çaldı. Gösteriden sonra iki davulcu sarıldı ve Rich gülümseyerek "sanırım yarın eve gidiyorum" dedi.
16 Ağustos 1986
Donington Park'taki Monsters of Rock'ta Ozzy Osbourne baş sanatçıydı. Afişte Scorpions, Def Leppard, Motörhead, Bad News ve Warlock vardı. Seyirci sayısı için aktarılan rakamlar elli binden seksen bine kadar çıkıyor.
Grup biyografisi "Animal Instinct"te anlatılan bir sahne var: Ozzy, turdan önce menajer Peter Mensch'e Allen'ı o kalabalığın önüne çıkarmanın bir ucube gösterisinden farkı olmadığını söylemiş. Aynı kitaba göre turun sonunda Allen'ın otel odasına gelip sözünü geri almış.
Allen'ın kafasında festivalden önce başka bir cümle dönüyordu: "Bunu yapmak istediğim için deli miyim acaba?"
Sahneye çıkarken titriyordu. "Bir balonun içindeydim. Tam olarak ne yaptığıma odaklanmıştım."
Grup konuşma aralarında Allen'dan hiç söz etmemeye karar vermişti. Kimse acındırma istemiyordu. Bis için döndüklerinde Elliott, Phil Collen'a eğilip "bunu yapmam lazım" dedi. Creedence'in "Travelin' Band"ini çalmaya başlarken mikrofona tek cümle söyledi:
"Mister Rick Allen, davulda."
Seksen bin kişi aynı anda bağırdı. Elliott o anda Allen'ın saçlarını geriye savurduğunu görüyordu. Allen sonradan şöyle anlattı: "O kadar ağladım ki bir kovaya ihtiyacım vardı! Bütün birikmiş duyguların boşalmasıydı, benim için de bir onay oldu."
Sol ayak
"Hysteria" 3 Ağustos 1987'de çıktı ve milyonlarca sattı. Allen'ın setinde artık eski sol elinin çalacağı sesleri tetikleyen elektronik pedallar vardı. Sol ayak, sol elin işini devraldı.
Elliott bunu albüme yarayan bir şey olarak görüyor: Allen bazı fill'lerden vazgeçmek zorunda kaldı, yerine yenilerini icat etti ve "Hysteria" üretilirken tekniği albümün tam olarak ihtiyaç duyduğu şeyi çalacak noktaya geldi.
Phil Collen 2015'te bunu daha kısa söyledi: "Onun için bu sadece bir davul seti değildi."
Allen 2021'de, sağ elinin izini resmettiği bir çalışmayı anlatırken o izin ne anlama geldiğini söyledi: "hâlâ yaptığım şeyi yapabiliyor olmamın bir şükran işareti."
Bugün hâlâ aynı grupta, aynı yerde oturuyor. O tarlada yirmi bir yaşındaki çocuk "bir daha asla davul çalamayacağım" diye bağırmıştı. Yanılmıştı; sadece nasıl çalacağını yeniden öğrenmesi gerekiyordu.
Bu, RAĞMEN'in 3. bölümü. Devlete, savaşa, hastalığa ve yoksulluğa rağmen üretmeye devam eden müzisyenlerin ve sanatçıların hikayelerini anlatıyoruz. Anlatılmaya değer bir hikaye biliyorsan bize yaz.